9-1.1. İnsanın Evrendeki Konumu


Evren ne demektir?

Evren denilince; yer, gök, gezegenler, ay, güneş, yıldızlar dâhil canlı-cansız bütün yaratıkların oluşturduğu varlıklar âlemi akla gelir.

Evrendeki her şey Allah tarafından belirli bir ölçüye göre yaratılmıştır

Allah, evrende var olan her şeyi belli bir ölçü (Furkan suresi, ayet 2) ve düzene göre yaratmış, onların yaratılışını birtakım amaç ve hikmetlere dayandırmıştır. O, boş ve yersiz hiçbir şey yaratmamıştır.(Hicr suresi, 85)

 

VARLIKLAR ÂLEMİ

 

 

GÖRÜNEN

 

GÖRÜNMEYEN

 

 

UZAY

HAYVAN

BİTKİ

İNSAN

 

MELEK

CİN

ŞEYTAN

Varlıklar âlemini görünen ve görünmeyenler olmak üzere iki kısma ayırabiliriz.

a.Görünenler; gökyüzünde güneş, ay, yıldızlar, yeryüzünde insanlar, hayvanlar, ağaçlar, bitkiler, dağlar, denizler vb. varlıklardır. Bu varlıkların her birinin kendine özgü bir yapısı, şekli ve yaşam biçimi vardır.

b.Görünmeyenler; gözümüzle göremediğimiz, fakat varlığını dini kaynaklardan öğrendiğimiz varlıklardır. Melekler, cinler ve şeytan bunlardandır. Bizler görmesek de onların var olduğuna inanırız. Çünkü bu varlıkların nitelikleri, görevleri ve niçin yaratıldıkları gibi konularda Kutsal Kitabımız Kur’an’da bilgiler verilmektedir.

İnsanın Evrendeki Konumu

İnsana niçin küçük âlem denilmiştir?

Evreni yaratan Allah, dünyayı üzerinde yaşanabilir bir konuma getirdikten sonra, evrendeki bütün varlıkların özelliklerini taşıdığı “küçük alem” olarak nitelenen insanı yaratmıştır. Ruh ve bedenden oluşan bir varlık olan insan, dünyadaki varlıklar içerisinde çok boyutlu ve karmaşık bir yapıya sahiptir. İnsanın bu yapısı çeşitli bilimlere konu olmuştur. Örneğin; biyoloji organizmasıyla, psikoloji iç dünyasıyla, sosyoloji diğer insanlarla ilişkisiyle, antropoloji de gelişimi ile ilgilenmektedir.

İnsan yeryüzündeki varlıklar içerisinde ayrıcalıklı, üstün ve değerli bir varlıktır

Kur’anıkerim insanı bütün varlıklardan farklı bir biçimde ele almakta ve insana büyük değer vermektedir. İnsanın yaratılışı ve özellikleri ile ilgili ayetleri incelediğimizde insanın, yeryüzündeki varlıklar içerisinde ayrıcalıklı, üstün ve değerli bir konuma sahip olduğunu görürüz. Kur’an’da geçen “Biz, gerçekten insanoğlunu şan ve şeref sahibi kıldık”(İsra suresi, ayet 70) ayeti de insanın üstün ve değerli bir varlık olarak yaratıldığını belirtmektedir.

İnsan niçin değerli ve üstün bir varlıktır?

Esasında insanın üstünlüğü, onun yaratılışında cereyan eden olaylarla ortaya çıkmaktadır. Allah’ın halife olarak yarattığı insana meleklerin itirazı, Allah’ın melekleri denemesi, insanla karşılaştırması ve insanın üstünlüğünün ortaya çıkması ile son bulmuştur. Bu üstünlük Hz. Adem’e bütün isimlerin öğretilmesi, kısaca ona verilen öğretim ve bilgidir.(Bakara 30-34) Yani insanda ortaya çıkan ilk üstünlük onun yeryüzünde Allah’ın temsilcisi (halife) olması ve bunun gerektirdiği, dünyaya hakim olmasını sağlayan ilim ve bilgeliğin kendisinde var olmasıdır. Bu üstünlük meleklerce kabul edilmiş ve onların Hz. Adem’e secde etmeleri ile neticelenmiştir.(Bakara suresi, 34)

İnsan yeryüzünde Allah’ın halifesidir

İnsan yeryüzünde Allah’ın halifesidir. Yüce Allah Kur’an’da “... Sonra da şekillendirip kendi ruhundan ona üfleyen Allah’tır.” (Secde 9) buyurmaktadır. İşte insanı diğer bütün varlıklardan ayıran ve şerefli kılan bu “ilahi ruh”tur. İnsan böyle bir ilahi kaynağa sahip olduğu için Allah’ın yeryüzündeki halifesidir. (Bakara suresi, ayet 30; En’am suresi, ayet 165) Halife vekil, başkasının yerine iş gören, temsilci olan kimse demektir. İnsanın Allah’ın halifesi olarak yaratılmasının nedeni, Allah’a kulluk etmek, dünyada onun dilediği biçimde yaşamaktır. Yüce Allah Kur’an’da “Ben ....İnsanları, ancak bana kulluk etsinler diye yarattım”(Zariyat suresi, ayet 56) buyurarak, insanın yaratılış amacını açık bir şekilde belirtmektedir.

İnsanı yeryüzündeki diğer varlıklara üstün kılan özellikleri

·                    İnsan yaratılmış varlıkların en üstünü(eşrefi mahlukat)dür. Çünkü insan, akıllı ve düşünen bir varlıktır. Aklı ve düşüncesi ile iyiyi kötüden, doğruyu yanlıştan, faydayı zarardan ayırt eder. Çevresinde olup bitenleri anlar ve değerlendirir. Öz varlığının bilincindedir. Yani yaratılışını, kainatın niteliğini bilir. Kendisi ile kainat arasındaki ilişkinin nasıl olduğu ve nasıl olması gerektiğinin bilincindedir. İradesini kullanarak da davranışlarını kontrol eder ve iyiye, güzele yönlendirir.

·                    İnsan, bilen ve öğrendiklerini kavrayan bir varlıktır. Kur’an’ın ilk inen ayetlerinde insanın bilen bir varlık olduğu vurgulandığı gibi, meleklerden üstünlükleri hatırlatılırken bu yönüne dikkat çekilmiştir. O, öğrendiklerini konuşarak ve yazarak başkalarına aktaran bir varlıktır.

·                    İnsan, teklife muhatap, özgür bir varlıktır. Onun Yaratıcıdan bir mesaj alabilmeye layık görülmesi, yani vahye muhatap kılınması kendisine verilen üstünlüğün ve değerin bir göstergesidir. Ayrıca davranışlarında özgür bir varlıktır. Allah insana iyiyi, kötüyü bildirmiş,(Şems 8) onu seçimlerinde serbest bırakmıştır. O, insanı belli bir şekilde davranmaya zorlamamış, ona dilediğini yapma hürriyeti vermiştir. Kur’an’da “Şüphesiz biz ona (doğru) yolu gösterdik; ister şükreder, ister nankörlük eder”(İnsan suresi, ayet 3) buyrulmaktadır.

·                    İnsan sorumlu bir varlıktır. Özgürlük ve seçme hakkı insanın sorumlu olma zorunluluğunu da beraberinde getirmektedir. Başka bir ifadeyle insanın sorumluluğu hür bir iradeye sahip olmasının bir sonucudur. Bundan dolayıdır ki, Kur’an’a göre insan kendi yaşayışından sorumlu tek varlıktır. “O gün kişi önceden yaptıklarına bakacaktır.” (Nebe suresi, 40) Hatta sadece kendi yaşayışından değil, Allah’ın yeryüzündeki halifesi olması sebebiyle dünyada ilahi mesajın gereklerini yerine getirmekle de sorumludur.

İnsan, inanan ve dini boyutu olan bir varlıktır. Onu diğer varlıklardan ayıran temel özelliklerinden birisi de inanan bir varlık olmasıdır. İnsan, düşünme ve bilme yeteneği sayesinde kendi öz benliğini, çevresini ve Rabb’ini tanır. Böylece inanan bir varlık haline gelir. Onun temel görevi Allah`ı tanımak, ona kulluk etmek, insani ve ahlaki değerlere bağlı kalarak yaşayıp sonsuz hayata hazırlanmaktır.

·                    İnsan yapıcı ve üretici bir varlıktır. En küçük şehirlerden dev sanayi ürünlerine, güzel sanatlardan mimariye kadar pek çok şey meydana getirir. Bu merakı sayesinde tabiatı ve kendisini keşfeder. Bu gün ulaşılan teknolojik gelişmenin ve sosyal ilimlerin temeli insanın tabiatı ve kendisini merak etmesine dayanır.

Özetle İslam’a göre insan akıllı, düşünen, irade sahibi, özgür, sorumlu, bilen, inanan bir varlıktır. Aynı zamanda Allah’ın yeryüzündeki halifesi ve yaratılmışların en üstünüdür.

İnsanı Diğer Canlılardan Ayıran Temel Özellikleri

İNSAN

AKILLI

ÖĞRENEN

İRADE SAHİBİ

ÖZGÜR

SORUMLU

İNANAN

BİR VARLIKTIR

 

 

Yorum ekle

   

En Çok İndirilenler

Dosyaları üye olmadan indirebilirsiniz...
Teog ilk 3 unite dindersim.com testler kitapcik halinde Toplam 344 soru  1169
Teog 8.Sinif yaprak test serisi toplam 25 test 530 soru  1014
2014-2015 8.sinif Din Kulturu ve Ahlak Bilgisi plani  991
hz_muhammedin_hayati_1_muhammetyilmaz  938
2014-2015 TEOG Meb Kazanımlara uygun yıllık plan  863
Lise 9. Sinif Din Kulturu ve Ahlak Bilgisi yillik Plan  743
2014-2015 BEP-Lise 10.Sinif Din Kulturu ve Ahlak Bilgisi Yillik Plan  640
kadere_kazaya iman_46 test sorusu  584
2014-2015 7.sinif Din Kulturu ve Ahlak Bilgisi plani  520
8.Sinif Cikmis Sorular Gokhan Ay_test_6  496
Lise 10. Sinif Din Kulturu ve Ahlak Bilgisi yillik Plan  494
Lise 12. Sinif Din Kulturu ve Ahlak Bilgisi yillik Plan  492
8.Sinif Cikmis Sorular Gokhan Ay_test_1  484
Teog deneme sinavi 2 Kitapcik halinde cevap anahtarli.  483
Din Kulturu ve Ahlak Bilgisi Dersi 1.Donem Sene basi zumre toplantisi  459
A.BAYRAM-DENEME1  458
Lise 11. Sinif Din Kulturu ve Ahlak Bilgisi yillik Plan  452
8.Sinif 1. Unite Kader ve Evrendeki Yasalar  442
2014-2015 BEP-Lise 9. Sinif Din Kulturu ve Ahlak Bilgisi Yillik Plan  441
8.Sinif 1.unite deneme teog 2014  437
8.Sinif 1-2-3.unite tekrar teog deneme sinavi  426
TEOG Bahcesehir koleji deneme sinavi(2_sayfa)  416
8.Sinif Cikmis Sorular Gokhan Ay_test_10  408
dkab_lise_zumre_2014_2015_1_muhammetyilmaz  406
2014-2015 5.sinif Din Kulturu ve Ahlak Bilgisi plani  402
2014-2015 6.sinif Din Kulturu ve Ahlak Bilgisi plani  401
TEOG Deneme Sinavi..  400
TEOG-1-dkab-2013-sorulari-cozumleri-musaaydogdu  400
8.Sinif 1-2-3.unite tekrar teog deneme sinavi 4  391
2014-2015 4.sinif Din Kulturu ve Ahlak Bilgisi Yillik Plan  388
TEOG Din Kulturu ve Ahlak Bilgisi Deneme Sinavi  374
8.Sinif Cikmis Sorular Gokhan Ay_test_13  366
Merkezi sinav 8.sinif deneme sinavi 2(yusuf eksi)  350
8.Sinif 1-2-3.unite tekrar teog deneme sinavi 5  344
81_unite_test  341
7.sinif IHO -2014-2015- Temel Dini Bilgiler yillik plani  330
8_sinif_1_unite_konu_testi  324
84_85_unite_degerlendirme  322
DinKulturu_A  319
8.sinif Merkezi sinav deneme sinavi  317
83_ahlaki_davranis_unite _teog dersimizdin.org.PDF  316
3.unite genel tekrar teog deneme dindersim.com  312
8.Sinif 1-2-3.unite tekrar teog deneme sinavi 2  312
dkab_51_unisunu_allah_inanci_vahit_odemis  310
2014-2015 BEP-Lise 11. Sinif Din Kulturu ve Ahlak Bilgisi Yillik Plan  310
2014-2015 5.sinif Din Kulturu ve Ahlak Bilgisi Bep plani  308
2014-2015 Calisma Takvimi Renkli tek sayfa  307
2014-2015 8.sinif Din Kulturu ve Ahlak Bilgisi Bep plani  307
kadere_kazaya iman_46 test sorusu  303
2014-2015 5.sinif Kurani Kerim Yillik Plani  297
   
Yandex.Metrica